
 |
TEXTOS
ADAPTADOS
|
|
LEYENDAS
DE LA ANTIGÜEDAD GRIEGA
LAS AVENTURAS DE ULISES
LOS PERSONAJES:
- Ulixes, Ulixis, m. Ulises
- Penelopa, ae, f. Penélope
- Telemachus, i, m. Telémaco
- Cyclops, opis, m. Cíclope
- Polyphemus, i, m. Polifemo
- Ithaca, ae, f. Ítaca
- Circa, ae, f. Circe
- Calypso, onis, f. Calipso
- Phaeaces, um, m. pl. los feacios.
1. La cólera de
Neptuno:
1. Graeci victores in patriam redierunt.
2. Multi vero labores fuerunt UIixi, Ithacae regi. 3. In ea insula
Penelopa, fida uxor, ac Telemachus, carus filius, magna spe Ulixis
reditum exspectabant. 4. Neptunus vero Ithacae regi iratus erat. 5. In
pugnis enim marium deus Troianis adfuerat, nec Graecarum victoriam
cupiverat. 6. Sed Ulixis fraude Graeci Troianos vicerant. 7. Itaque,
propter dei odium, Ulixes eiusque comites diu per maria erraverunt.
2. En el país de los
Cicones y de los Lotófagos:
1. Primum Ulixis classis Ciconum fines
adiit. 2. Ibi Graeci, cum saevis incolis magna virtute pugnantes, urbem
Ismaram vi ceperunt; sed, paulo post, novus Ciconum impetus eos ex urbe
expulit. 3. Cicones multos Graecos interfecerunt et Ulixes ab eorum
finibus cum ceteris comitibus fugit. 4. Post novem dies noctesque,
miseri nautae tandem terram viderunt. 5. Ulixes tres comites ad
Lotophagos, eius regionis incolas, misit. 6. Lotophagi eos benigne
acceperunt eisque egregia poma dederunt. 7. Tum Graeci non iam patriae
meminerunt et in Lotophagorum finibus manere cupiverunt. 8. Ulixes diu
eorum reditum exspectaverat; tandem ad eos processit, eosque invitos ad
naves vi duxit. 9. Omnes nautae rursus in naves conscenderunt et id
litus reliquerunt.
En la cueva del
cíclope Polifemo:
1. Inde Ulixes ad longinquum litus
pervenit. 2. Ibi habitabant Ciclopes, saeva monstra, quibus unus oculus
in fronte erat. 3. Cyclopes miseros homines, quos capere poterant,
interficiebant et vorabant. 4. Ulixes tamen Cyclopes adspicere eorumque
mores cognoscere consilium cepit. 5. Cum fortissimis e comitibus de
nave exiit et in Polyphemi Cyclopis antrum sine metu intravit. 6.
Polyphemus forte ab antro aberat; tum Ulixes eiusque comites ignem
fecerunt et cibum paraverunt.
4. Estratagema de Ulises para
escapar de Polifemo:
1. Polyphemus, in antrum rediens, magna
voce clamavit: 2. " Qui estis? Quod nomen vobis est? Cur hic
adestis? Pirataene estis? " 3. Tum Ulixes: " Graeci sumus; ad
patriam nostram redimus. 4. Mihi nomen est Nemo. 5. Saevus deus in
litus tuum nos coniecit. 6. Oramus te: noli nobis nocere. "
7. Ulixis autem verba Cyclopem non moverunt. 8. Monstrum sex Ulixis
comites interfecit et voravit. 9. Tum Graeci, quod ex eo loco fugere
non poterant, Cyclopem caecum reddere constituerunt. 10. Tradunt
callidum Ulixem vinum Polyphemo praebuisse. 11. Cum somnus Cyclopem
ebrium oppressit, tum Graeci eius oculum effoderunt.
5. ¿Cómo
salir de la cueva de Polifemo?
1. Polyphemus magna voce clamat. 2. Mox
ceteri Cyclopes ad antrum conveniunt atque eum interrogant 3.
" Cur, o Polypheme, tam vehementer clamas? Quis tibi necuit? " 4. "Nemo
", inquit; tum Cyclopes ridentes dicunt Polyphemum insanire, domumque
redeunt. 5. Deinde callidus Ulixes sub ovibus comites alligat. 6.
Itaque, cum oves prima luce ex antro exierunt, Polyphemus earum terga
manibus frustra tetigit. 7. Ita Graeci ex antro salvi exierunt. 8.
Tandem cursu naves petiverunt, iratumque Polyphemum, lapides et gravia
saxa ad naves coniicientem, effugere potuerunt.
6. El odre de Eolo:
1. Postea Ulixes insulam petivit cuius
Aeolus rex erat. 2. Ulixes ventorum deo omnia itineris pericula
narravit. 3. Aeolus Ulixi auxilium praebere constituit. 4. Itaque
Ithacae regi utrem dedit, in quo ventos incluserat. 5. Tum Graeci sine
periculo navigare potuerunt. 6. Decimo die maiorum terram iam videbant,
cum nautae utrem clam aperuerunt. 7. Statim omnes venti exierunt et
Ulixem eiusque comites longe a patria pepulerunt.
7. En el palacio de la maga
Circe:
1. Tam multis periculis una navis
supererat. 2. Tum Ulixes cum paucis comitibus insulam adiit, ubi Circa,
Solis filia, habitabat. 3. Ea magicas artes cognoverat. 4. Eos comites,
quos Ulixes ad eam miserat, libenter accepit. 5. Solus Eurylochus in
Circae domum non intravit. 6. Dea Graecis iucundissimum cibum
magicamque potionem praebuit, quae miseros viros in porcos mutavit. 7.
Eurylochus autem, qui amicos diu exspectaverat, tandem solus ad navem
rediit. 8. Ulixes vero, cui Mercurius adfuit, comitibus libertatem
reddere potuit; nam Circa eos rursus in homines mutavit.
8. En la isla de Calipso:
1. Ulixes solus hominum sine periculo
Sirenes audire potuit, quarum pulchra vox nautas delectabat eosque in
mare trahebat. 2. Iam nova pericula effugerat, cum ingentes maris
fluctus navem fregerunt. 3. Omnes Ulixis comites perierunt; ipse rex
superfuit salvusque insulam adiit, ubi habitabat Calypso, nympha
egregiae pulchritudinis. 4. Ulixi cibum dedit atque eum in insula
libenter accepit. 5. Apud eam Ulixes diu mansit ac beatam vitam egit.
6. Tandem dei iusserunt eum in patriam redire. 7. Eorum iussu, ratem
fecit; solus per altum ad Ithacam cum bona spe navigavit.
9. En el país de los
feacios:
1. Ulixes patriam laetus petebat, cum
Neptunus deus tridente mare percussit. 2. Irati fluctus ratem in
insulae litus iecerunt. 3. Ulixes tamen salvus insulam adire potuit. 4.
Ibi puellas vidit, quae pila ludebant, atque ad eas processit. 5.
Virgines autem, Ulixem videntes, fugerunt. 6. Una tamen ex eis,
Nausicaa, regis filia, non fugit. 7. Ulixem ad patrem, Phaeacum regem,
duxit. 8. Ille Ulixem benigne accepit eique novam navem et peritos
nautas dedit.
10. El regreso de Ulises a
Ítaca:
1. Tandem, post tam longa itinera et tam
multos labores, Ulixes in patriam salvus rediit. 2. Ibi uxor, Penelopa,
quotidie eius reditum exspectaverat. 3. Procos, qui eam uxorem ducere
cupiebant, semper recusaverat. 4. Minerva autem dea Ulixem redeuntem in
mendicum mutavit. 5. Neque Eumaeus subulcus, qui primus eum vidit, nec
servi neque ancillae eum agnoverunt. 6. Solus Argos canis, post tam
multos annos, dominum agnovit; sed nimia laetitia eum
oppressit atque ante Ulixis oculos interiit. 7. Paulo post, Telemachus
quoque patrem agnovit. 8. Tum Ulixes et Telemachus procos punire
constituerunt.
11. La matanza de los
pretendientes:
1. Eo ipso die Penelopa procis dixerat:
2. " Qui arcum, quem Ulixes hic reliquit, contenderit, me uxorem ducet.
" 3. Nemo autem ingentem arcum contendere potuerat. 4. Tum Ulixes
procedens arcum a procis petivit. 5. Proci, sordidum mendicum videntes,
riserunt. 6. Ulixes tamen arcum manu cepit eumque facile contendit. 7.
Simul clamavit: " Ulixes sum ! Vos omnes, qui domum meam invasistis,
qui meam Penelopam uxorem ducere cupitis, nunc timete ! " 8. Tum iratus
Ulixes procos sagittis interfecit. 9. Post eorum mortem, cum Penelopa
uxore et Telemacho filio longam beatamque vitam egit.
Este texto aparece en Initiation aux lettres
latines, de R. Morisset y
otros, ed. Magnard, París, 1992.